فرهنگ تشريحى اصطلاحات اصول - ولایی، عیسی - الصفحة ٣٣٦ - واجب عينى

٤٨٥. واجب تخييرى‌ [١]

واجب تخييرى در مقابل واجب تعيينى است. هرگاه مورد تكليف متعدّد بوده و مكلّف در انتخاب بين آنها مخير باشد، به آن واجب تخييرى گويند. مثل كسى كه روزه خود را عمدا افطار كند كه بايد به يكى از سه جريمه تن دردهد. ١. آزاد كردن برده؛ ٢. شصت روز روزه گرفتن؛ ٣. سير كردن و اطعام شصت مسكين.

٤٨٦. واجب تعبّدى‌ [٢]

واجب تعبّدى در مقابل واجب توصلى است و آن واجبى است كه بايد به قصد قربت انجام شود، مثل عبادات، بنابراين اگر نماز بدون قصد قربت انجام شود واجب محقّق نشده و امر وجوب ساقط نمى‌گردد.

٤٨٧. واجب تعيينى‌ [٣]

واجب تعيينى در مقابل واجب تخييرى است و آن واجبى است كه در آن موضوع تكليف معيّن و مشخّص باشد. مثل وجوب نماز روزانه و روزه ماه رمضان.

٤٨٨. واجب توصّلى‌ [٤]

واجب توصّلى در مقابل واجب تعبّدى است و آن واجبى است كه در آن احتياج به قصد قربت نباشد.

همانند: نجات غريق و دفن ميّت. هرگاه انسان ميّتى را به‌دليل آنكه بوى آن آزار ندهد و از نظر بهداشتى محيط را آلوده نكند، دفن كند و قصد قربتى نداشته باشد باز واجب را انجام داده و تكليفى نخواهد داشت.

٤٨٩. واجب عينى‌ [٥]

واجب عينى در مقابل واجب كفائى است و آن واجبى است كه انجام آن را از همه مكلفين خواسته باشند به‌گونه‌اى كه با انجام دادن عده‌اى تكليف از ديگران ساقط نمى‌گردد. مثل نماز و روزه كه بر هر مكلّفى جداگانه واجب است.